Wikisage, de vrije encyclopedie van de tweede generatie, is digitaal erfgoed

Wikisage is op 1 na de grootste internet-encyclopedie in het Nederlands. Iedereen kan de hier verzamelde kennis gratis gebruiken, zonder storende advertenties. De Koninklijke Bibliotheek van Nederland heeft Wikisage in 2018 aangemerkt als digitaal erfgoed.

  • Wilt u meehelpen om Wikisage te laten groeien? Maak dan een account aan. U bent van harte welkom. Zie: Portaal:Gebruikers.
  • Bent u blij met Wikisage, of wilt u juist meer? Dan stellen we een bescheiden donatie om de kosten te bestrijden zeer op prijs. Zie: Portaal:Donaties.

Het Nieuwe Genre

Uit Wikisage
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Onder Het Nieuwe Genre verstaan we de theaterstijl die Jon van Eerd in de loop der jaren ontwikkeld en benoemd heeft. Volgens van Eerd zelf is de benaming een (speels edoch prozaïsch) protest tegen de halsstarrigheid waarmee hij regelmatig geconfronteerd werd als het ging om zijn eigen komedies. Zijn komedies zijn veelal gebaseerd op wat hij noemt de Britse ‘high comedy’. Langzamerhand ontwikkelde van Eerd zijn stijl op een farce-achtige basis, maar altijd met uitdagende en vernieuwende, en vooral ook bijzonder absurdistische elementen. [1]

Kenmerken

Het Nieuwe Genre kenmerkt zich vooral door het gebruik van een mix van theatervormen. In zijn eigen woorden; 'met als toevoeging dat er steeds weer op een totaal ander vlak dan traditioneel verwacht wordt, langs de grenzen van acceptatie en geloofwaardigheid, wordt geborsteld.' Zo kan iemand onverwacht in een lied uitbarsten of kunnen er cabareteske elementen toegevoegd worden, technische hoogstandjes, terugdraaiende scènes of publieksparticipatie. In Het Nieuwe Genre wordt de eenheid van logica, begrip en acceptatie steeds weer op de proef gesteld en uitgedaagd. De ene keer bijna onzichtbaar, de andere keer onvermijdelijk. Het genre is schatplichtig is aan het absurdisme van Monty Python, maar door haar komedie-achtige basis veel toegankelijker. Er wordt voortdurend gespeeld met de wetten van de traditie en daarmee van de logica.

Het Nieuwe Genre heeft herkenbare dialogen van dagelijks taalgebruik. Waar Pinter zijn stiltes benadrukte, heeft dit genre specifiek gekozen korte uitdrukkingen. De eh’s de ah’s en de herhalingen (vaak in drieën) moeten minutieus worden ingestudeerd. In tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt is daarbij geen ruimte voor improvisatie. Ook het bekende ‘afdrijven’ van het onderwerp is een duidelijk signatuur van zijn dialoogvoering.

Ontstaan

Het Nieuwe Genre is zoals vele stijlen een uiting van een vorm die gebaseerd is op onvrede. In dit geval een onvrede over het vooroordeel en de verwarring over de voorwaarden waaraan een komedie in de strikte vorm moet voldoen. Van Eerd stelde de salonfähigkeit van komedie in de strikte vorm ter discussie: ‘Wanneer is Fawlty Towers een klucht en wanneer is het VPRO-waardig?’.

Literatuur in de stijl van Het Nieuwe Genre

Een Rits te Ver - technisch absurdisme, magie Dubbel Op - geloofwaardigheidsgrens, muziek Oranje Boven - publieksparticipatie, een rol werd gespeeld door iemand uit publiek Kantje Boord - dans en absurde (droom)scènes De BonBonFabriek - dubbelrollen, stand-up elementen en publieksquiz Harrie en Twee Meesters - zang als scéneverklaring Harrie Babba - etnische onwaarschijnlijkheden, zang, geloofwaardigheidsgrens, magie Harrie Let Op de Kleintjes - onverwachte zang, blinde acceptatie van absurde situaties Harrie & Eva - Absurde mix van realiteit en absurdisme Herrie in de Keuken - Liederen, snelle afwisseling van grotesk aantal dubbelrollen

De bewerkingen van Jon van Eerd waarin elementen van het genre zijn gebruikt zijn:

Tel Uit Je Winst, De Tante van Charlie, De Fabeltjeskrant - de musical, Purper (delen), Boeing Boeing, La Cage aux Folles, Charley, The Addams Family